1 Op de 6 Nieuwegeiners tussen de 15 en 75 jaar kan niet goed lezen en schrijven. Dit is vele malen hoger dan het landelijk gemiddelde. Als we kijken naar de laaggeletterden in Nederland, zijn dat zo’n 2.5 miljoen mensen. De aanpak van laaggeletterdheid zou pas in 2020 beginnen, maar de PvdA denkt daar anders over.  

De vraag naar een taalopleiding is groter dan het aanbod. De gemeente heeft hiervoor een budget beschikbaar gesteld. Hiervan kunnen maar 12 groepen bekostigd worden, terwijl er behoefte is in de regio Nieuwegein-Houten aan 16 groepen. In deze groepen zitten maximaal 15 mensen. Dit betekent dat er zo’n 60 personen op een wachtlijst kunnen komen te staan. “Een gemiste kans”, volgens PvdA-raadslid Emiel Holtermann. “Laaggeletterdheid blijkt immers nauw samen te hangen met geringe arbeidsparticipatie, maatschappelijke participatie, schuldenproblematiek en gezondheidsklachten. Een snelle aanpak is dus gewenst.”

Netwerk van hulp
De oorzaak van de hoge laaggeletterdheid ligt volgens Rebecca Wolf, redactiecoördinator bij de Tweede Verdieping, aan de samenstelling van de bevolking van Nieuwegein. “Nieuwegein is een zeer diverse gemeente. Het is niet een rijke gemeente, met vooral veel sociale huur en lagere inkomens.” Doordat het aantal mensen met een taalachterstand hoger is in Nieuwegein, biedt de Tweede Verdieping verscheidene oplossingen. “Wij werken vooral met een groot netwerk. Zo werken we samen met de gemeente en taalcursus aanbieders.” Zo werkt de Tweede Verdieping als het ware als een doorverwijzer. “Dit doen wij, omdat mensen met een taalachterstand niet zomaar bij een taalcursus binnen komen lopen. Dit komt vooral doordat er een taboe rondom laaggeletterdheid ligt.”

Laaggeletterdheid in het dagelijks leven
Mensen met een taalachterstand hebben niet alleen maar moeite met een boek lezen, ook bij taken in het dagelijks leven lopen zij tegen problemen op. Wolf zegt dat varieert per persoon. “Het level van laaggeletterdheid kan per situatie anders zijn. Zo zijn er ouderen die hun kleinkinderen niet kunnen voorlezen, maar ook mensen die niet gebruik kunnen maken van het openbaar vervoer.” Laaggeletterdheid gaat niet alleen maar over lezen en schrijven, maar ook over rekenen en je eigen gezondheid managen. “Sommigen kunnen hun bankzaken niet bijhouden, terwijl anderen de bijsluiter van de medicijnen niet kunnen lezen.”

De stap naar de taalcursus verkleinen
“Alle mogelijkheden moeten we aangrijpen”, zegt Holtermann. Zo ondersteunt de PvdA de initiatieven vanuit bijvoorbeeld de bibliotheek, De Tweede Verdieping, op het gebied van laaggeletterdheid, zoals taal@brigade en taalvisite. Holtermann zegt hierover het volgende; ”Ook hebben we vorige week in de commissievergadering bereikt dat de wethouder als bestuurder van de GGD-regio Utrecht gaat inbrengen dat er op de consultatiebureaus niet alleen naar de peuters wordt gekeken naar taalachterstanden, maar dat de ouders dan ook in beeld zijn en toegeleid worden naar een aanbod.”

Taboe doorbreken 
PvdA denkt door de taalcursus eerder te starten, dat er minder mensen gaan afhaken. “Als mensen gemotiveerd zijn om iets aan hun taalachterstand te doen, kun je maar beter zo snel mogelijk handelen. Er kan van alles tussenkomen, waardoor de motivatie vermindert of dat men andere prioriteiten stelt. Dan loop je dus altijd het risico dat mensen afhaken”, zegt Holtermann.